wtorek, 14 kwietnia 2020

OCZAMI DZIECKA. WSPOMNIENIA OSADNICZKI ROK 1945-1947. CZEŚĆ JEDENASTA.



.Miałyśmy dziwna przygodę. Był początek lipca i wspaniała letnia pogoda. Mama zmęczona pracą w domu, zapragnęła się przejechać na spacer powozem, bo samochód służbowy zawsze był w terenie z członkami Komisji Poborowej. Wśród naszych kochanych chłopców, żołnierzy z RKU, był jeden nieco od nich starszy, Ślązak urodzony w Katowicach. Zwracał uwagę urodą, był szalenie przystojny, jasny blondyn, znakomicie zbudowany. Wszystkie urzędniczki RKU namiętnie się w nim kochały, co zresztą nie robiło na nim wrażenia. Opowiadał, że wstąpił do wojska już po zakończeniu działań wojennych i skierowano go do Bolesławca. Często przychodził do nas, bo jako Ślązak lubił rozmawiać z Mamą po niemiecku. Był bardzo przydatny, naprawiając w domu każdą usterkę. Usłyszawszy, że wybieramy się na spacer, zaproponował, że pojedzie z nami i z drugim żołnierzem, bo inaczej Ojciec by się bardzo gniewał. Wiedząc, jak strasznie tęskniłam za owocami, wychowana w wielkim ogrodzie dziadków, gdzie rosły owoce od tych najwcześniejszych, do najpóźniejszych, powiedział mi, że zna jedno wiejskie gospodarstwo, gdzie mają dużo czereśni i wisien. Rzuciłam się Mamie na szyję błagając, żeby pozwoliła nam tam jechać, bo miałam straszna ochotę na świeże czereśnie. Paweł zapewniał, że najemy się owoców do syta, i jeszcze przywieziemy je do domu. 

Depositpfotos.
Mamie zaczęły się marzyć kruche placki z wiśniami, a mnie owocowy kompot w letnie popołudnia. Obaj żołnierze byli dobrze uzbrojeni, a nawet dla nas wzięli dwa zdobyczne niemieckie hełmy – tak na wszelki wypadek Mama chciała się od Pawła dowiedzieć, gdzie znajduje się to gospodarstwo, ale powiedział tylko, że to niedaleko, w kierunku na Modłę. Wsiadłyśmy do powozu, żołnierz cmoknął na oba konie - zwane przez nas obrazowo: Końska Śmierć i Kasztan – i ruszyliśmy. Dzień był prześliczny, nad nami roztaczała się kopuła bezchmurnego nieba, a pod nią śpiewały skowronki. Szosa była asfaltowa, wysadzana po bokach topolami, rzucającymi na drogę nieco cienia. Było popołudnie i słońce już tak nie piekło, ale Mama otworzyła parasolkę, zasłaniając siebie i mnie, przed jego promieniami. Jechałyśmy dosyć długo, bo Paweł nie był pewien, czy dobrze zapamiętał drogę. Skręciliśmy z głównej szosy na wiejską drogę, która wiodła nas wśród pól obsianym złotymi kłosami zboża. Wyskoczyłam z jadącego wolno powozu i idąc przy nim, zbierałam polne kwiaty na bukiety do wazonów.
Adobe Stock
 Przez całą drogę, Paweł nam bawił śląską gwarą i zabawnymi opowiastkami. Śmiałyśmy się, nie zwracając nawet uwagi na drogę. Po mniej więcej dwóch godzinach jazdy, zajechaliśmy do jakiegoś niemieckiego gospodarstwa, kompletnie zrujnowanego. Był przy nim wprawdzie sad, ale nigdzie nie widziałam drzew czereśniowych i wiśniowych. Stały w nim tylko mizerne jabłonki.
Paweł rozejrzał się i stwierdził ze skruchą, że musiał zabłądzić, ale on zaraz odnajdzie to gospodarstwo, a ja nareszcie najem się owoców. Poprosił, żebyśmy zostały w powozie, a on poszuka tego gospodarstwa. I poszedł! Nie było go piętnaście minut, dwadzieścia, pół godziny, Mama coraz więcej zdenerwowana zerkała na zegarek. W końcu poleciła żołnierzowi siedzącemu na koźle, pójść i rozejrzeć się za Pawłem. Poszedł i też przepadł na dłużej. Mama była już wściekła, bo zbliżał się wieczór, a do domu było kawał drogi. Zresztą nie wiedziałyśmy gdzie jesteśmy, bo nie znałyśmy tej okolicy. Po kwadransie wrócił nasz żołnierz i powiedział, że tam dalej jest wieś, która nazywa się Wiesau. (obecnie Łąka) , Do Bolesławca może dojechać bliższą drogą, z Wiesau, ale Pawła nie widział. Nie dostrzegł też w pobliżu drzew owocowych, bo gospodarstwa razem z sadami spalone, a we wsi pewnie są ostre psy i lepiej tam nie chodzić. 
 Mama rzuciwszy okiem na zegarek stwierdziła, że zbliża się godzina dziewiętnasta i jest jeszcze jasno, ale najwyższy czas wracać do domu przed zmrokiem. Żołnierz kilka razy głośno zawołał Pawła, ale kiedy nie odpowiadał zwrócił się do Mamy.
- Więc jak, pani komendantowo, jedziemy, czy czekamy?
Mama zmarszczyła brwi i po namyśle rzekła zdecydowanym głosem.
- Jedziemy! Paweł sam sobie będzie winien.
Widziałam, że była bardzo zła, ale i zaniepokojona, bo się obawiała, czy Pawłowi nie stała się jakaś krzywda. Ja także czułam się rozczarowana, że ominęła mnie uczta owocowa i kruchy placek z wiśniami. Czułam się bardzo rozżalona i gniewałam się na Pawła, że nas okłamał. Spomiędzy ruin dawnych gospodarstw, wyjechaliśmy na asfaltową szosę w Wiesau, prowadząca prosto do Bolesławca. Wskazywały na to stare, niemieckie, poobijane tablice drogowe. Konie pod długim odpoczynku i szczypaniu trawy, raźno biegły szosą, nawet nie popędzane batem. Minęliśmy wieś, lecz ku naszemu zdumieniu z drzwi ostatniego gospodarstwa, wyszedł Paweł i przeskoczywszy zgrabnie płot, podbiegł do powozu.
- Przepraszam, bardzo przepraszam. Czekała pani na mnie tak długo!…- zaczął się usprawiedliwiać. Ale Mama przerwała mu podniesionym tonem.
- Oszukał pan mnie i dziecko. - rzekła, nie kryjąc gniewu. - Co pan tam robił tak długo w tej wsi? Gdzie te obiecane owoce?
-Bardzo mi przykro, ale Niemka owoce zerwała i sprzedała. Kompletnie straciłem orientację i zabłądziłem. Moglibyśmy tą drogą przyjechać wcześniej. Niech mi pani wybaczy, to się już nie powtórzy.
- O, tego jestem pewna! - mruknęła Mama, a sądząc z jej tonu, byłam przekonana, że Paweł już zawsze będzie niemile widzianym gościem w naszym domu.
Całą resztę drogi nikt się nie odzywał i w milczeniu przyjechaliśmy nareszcie do domu. Był już zmierzch. Paweł raz jeszcze przeprosił i poszedł do budynku RKU, gdzie żołnierze mieli swoje pokoje. Wyszłyśmy z powozu z zamiarem udania się do domu, ale żołnierz wyprzęgając konie, powiedział nagle:
foto. Zoomia.
 - E. Paweł coś łgał. Jak go szukałem, to wydało mi się, że on z jakimś chłopem stał i o czymś gadali. Ale jakem go zawołał, to zaraz dał nura w krzaki. Czego się krył? Pewnie ma tam jakąś niemiecką dziewkę i do niej chodzi, ale wstydził się przyznać.
- Może. - bąknęła Mama pod nosem i wziąwszy mnie za rękę, weszła do kamienicy.
Pamiętam, że wtedy Ojca nie było, bo wyjechał z Komisją Poborową.  Jestem pewna, że Ojciec by na ten spacer nigdy nie pozwolił. Zjadłyśmy w Mamą kolację i poszłyśmy spać.
Obudziło nas walenie do drzwi. Z pewnością nie był to żaden duch, bo on zachowywał się ciszej, a po drugie był już ranek, wtedy duchy nie straszą. Drzwi wejściowe trzęsły się od wściekłych uderzeń, a ktoś zaczął krzyczeć:
- Proszę otworzyć! Otwórzcie.
Mama narzuciła na siebie szlafrok i podreptała do przedpokoju, a ja za nią jak cień. Za drzwiami nie ustawało walenie, na zmianę z głośnym, silnie naciskanym dzwonkiem. Na korytarzu stało trzech mężczyzn w półwojskowych mundurach.
- Gdzie mąż? - spytał jeden z nich, wchodząc do przedpokoju.
- W terenie z Komisją Poborową. - odparła Mama, ale widziałam, że nagle mocno zbladła.
To nie byli żołnierze i to nie była milicja. Rano nawiedzili nas funkcjonariusze Urzędu Bezpieczeństwa. Moja Mama miała zimną krew i prędko się opanowała. Zaprosiła UB-owców do gabinetu Ojca i spytała czego sobie życzą.
- Co pani robiła wczoraj po południu? - zagadnął jeden z nich, rozwalając się na biedermeierowskiej kanapie. Rozglądnął się po pokoju i zauważył zjadliwie: - Wygodnie sobie mieszkacie.
- W czasie wojny straciliśmy cały dorobek życiowy. - wyjaśniła Mama, lekko przygryzając dolną wargę. Byłam pewna, że myślała w tej chwili o Ojcu. Może ktoś sypnął, że Ojciec celowo zataił swoją przynależność do Armii Krajowej? W tych czasach wszystko było możliwe.
- No więc co robiła pani po południu? - powtórzył. Dwóch innych UB-owców wyglądało przez okno na ulicę.
- Byłam z córka na spacerze powozem.
- Tylko z córką?
- Nie. Z dwoma żołnierzami. - tu Mama wymieniła ich nazwiska, których nie zapamiętałam. - Jeden z żołnierzy pobłądził i poszedł szukać drogi. Długi czas nie wracał, więc chcieliśmy już wracać bez niego. Ale w ostatniej chwili się znalazł. Przepraszał i mówił, że zabłądził i jest mu przykro. Zapewniał, że to więcej się nie powtórzy.
- O, z pewności się nie powtórzy! - zaśmiał się UB-owiec krzywo. - Nie ma go w RKU, bo zwiał!
Mama szeroko otworzyła oczy.
- Dlaczego miał zwiać i gdzie? Popełnił jakieś przestępstwo?
UB-owiec wzruszył ramionami i nie odpowiadając, kazał sobie powtórzyć dokładnie, gdzie byliśmy i jakimi drogami jechaliśmy.
- On błądził, bo zapomniał drogi. - powiedziała Mama. Widziałam, że była coraz bardziej roztrzęsiona i nieznacznie drżały jej ręce.
- Niechże pani nie będzie naiwna! - zawołał rozdrażniony UB-owiec. - On kluczył, żebyście drogi nie zapamiętali. Doskonale wiedział gdzie jedzie. Zachowała się pani nieodpowiedzialnie, ułatwiając mu porozumienie z jego ludźmi.Niech mi pani pokaże na mapie, gdzie to było.
Mama pokazała tę wieś i powiedziała, że drugi żołnierz który z nami jechał, widział Pawła rozmawiającego z jakimś chłopem. Jeden z UB-owców popędził do RKU i przyprowadził z sobą, bladego ze strachu chłopaka.
UB-owiec zaczął go dokładnie wypytywać, w jakim miejscu Pawła widział, czy rozpoznałby tego chłopa i czy by tam trafił. Żołnierz przytaknął.
- W takim razie jedziemy. A pani niech o tym nikomu nie wspomina! - rozkazał UB-owiec wychodząc.
- Czy mogłabym wiedzieć, co takiego Paweł zrobił? - zapytała nieśmiało Mama.
UB-owiec obejrzał się i zmierzył Mamę szyderczym wzrokiem.

Gmach byłego gestapo w Katowicach, przy ul. Powstańców Śląskich.
- Paweł? Chyba Helmut! A co przeskrobał? O, z tym pytaniem musi się pani zwrócić do gestapo w Katowicach! A może do krwawej Julki, jeśli się znajdzie. Była jego kochanką! - prychnął ze złością i wyszedł z żołnierzem, a za nim jego współpracownicy.
 Mama była kompletnie załamana, Ojciec powróciwszy do Bolesławca, wpadł w szał dowiedziawszy się o naszym spacerze po owoce. Dopiero po wielu miesiącach powiedziano nam w zaufaniu, kim był nasz przystojny Paweł. Nie wiem, jak się nazywał, ale na imię miał Helmut i był oficerem SS w katowickim gestapo przy obecnej ul. Powstańców Śląskich 31. Katowice miały katownie gorsze od warszawskiego Szucha. Więzienie na ul. Mikołowskiej posiadało gilotynę, na której ścięto 552 osoby, najczęściej ze śląskiego ruchu oporu. Obecnie jest ona w Muzeum Auschwitz. Helmut był też między  innymi, kochankiem słynnej „krwawej Julki” Heleny Matei, najlepszej agentki gestapo na Śląsku. Winna była śmierci setek polskich konspiratorów.

Helena Meteia "krwawa Julka" agentka gestapo w Katowicach.
Pochodziła z patriotycznej, polskiej rodziny, była wykształcona i piękna. Nazywano ją „blond Wenus”. Kochali się w niej wszyscy mężczyźni. Po wojnie zniknęła, unikając szubienicy. 
Do chwili obecnej, za popełnione zbrodnie ścigana jest międzynarodowym listem gończym. Podobno uciekła w Wielkiej Brytanii, wyszła za sędziego i jest bezpieczna. Helmut oficer gestapo, odpowiedzialny był za zgilotynowanie i powieszenie wielu śląskich patriotów. Po wojnie uciekł na Dolny Śląsk, wyrobiwszy sobie papiery prostego żołnierza. W pobliskich wsiach miał przyjaciół z Werwolfu. Zapewne ktoś go przestrzegł, że UB jest na jego tropie i jeszcze tej samej w nocy uciekł w niewiadomym kierunku. Z tego co wiemy, nigdy go nie złapano. Pewnie śladem „krwawej Julki” zwiał na Zachód i znalazł gdzieś sobie wygodne miejsce do życia. Wielu zbrodniarzy wojennych uciekało do Argentyny, gdzie ukochana przez Amerykanów Evita Peron, była zagorzałą hitlerówką i najchętniej przyjmowała byłych SS-manów do kraju, troszcząc się o ich bezpieczeństwo.
Dziki Zachód na długo pozostawał śmiertelnie niebezpiecznym miejscem.
                                                        ----------------------------------

piątek, 10 kwietnia 2020

10 KWIETNIA 2010 ROK.


Prezydencki samolot Tu 154 ląduje! foto Elektroda.
Mam zwyczaj wpojony mi przez Ojca, i każdego dnia zapisuję w kalendarzu, jaka jest pogoda, co robiłam, a nawet co było na obiad. Przechowuję te kalendarze, dlatego z łatwością mogę się cofnąć wiele lat wstecz, by wiedzieć, co się w danym dniu działo. Ale nie muszę sięgać do kalendarza, bo tę akurat datę pamiętam bardzo dokładnie.
To była sobota, zimny kwietniowy poranek. Słońce słabo przeświecało przez chmury. Wstałam dosyć wcześnie, żeby przygotować obiad i pojechać, jak co sobotę, na cmentarz i zapalić znicze na grobie Rodziców. Włączyłam telewizor, aby sobie oglądnąć kolejny odcinek serialu, lecz niespodziewanie, zamiast zapowiedzi programu, na ekranie pojawił się prezenter i z widocznym na twarzy zdenerwowaniem, nieco drżącym głosem oznajmił, że prezydencki samolot Tu-154, uległ wypadkowi przy lądowaniu w Smoleńsku. Mogą być ranni...
Zastygłam oniemiała z wrażenia przed telewizorem, i wpatrywałam się w ekran szeroko otwartymi oczami. Byłam absolutnie przekonana, że to tylko jakiś błąd przy lądowaniu i z pewnością wszystko zakończy się szczęśliwie. Zrezygnowałam z wizyty na na cmentarzu i w napięciu słuchałam napływających do telewizji i radia informacji. Coraz bardziej roztrzęsieni i spanikowani spikerzy i prezenterzy, podawali dosyć sprzeczne wiadomości, przerywając wszelkie inne programy.
foto. Echo Dnia.
 Nie jestem osobą przesadnie pobożną, lecz wtedy modliłam się, żeby nie usłyszeć najgorszego. Bo oprócz prezydenta i jego małżonki, leciało samolotem tylu wspaniałych ludzi. Między innymi, były prezydent na uchodźstwie pan Kaczorowski, mój ulubiony aktor pan Zakrzeński, często kreujący rolę Marszałka Piłsudskiego. Nie rozumiałam, dlaczego zezwolono, by prezydencki samolot był tak przeładowany najwyższymi w państwie oficjelami, nawet duchownymi. Nie rozumiałam, dlaczego do Katynia leciał prezydent Kaczyński, kiedy z delegacją katyńską jechał premier Tusk? Po co prezydencki samolot lądował w Smoleńsku, nie posiadającym lotniska, mogącego przyjmować wielkie samoloty pasażerskie. Wśród natłoku mniej lub bardziej prawdopodobnych informacji, nadeszła w końcu ta najstraszniejsza: 
NIKT NIE PRZEŻYŁ!!
     W S Z Y S C Y!     foto. Ceneo.
Polska stanęła w obliczu najstraszniejszej katastrofy w dziejach. Zginął prezydent, głowa państwa polskiego, pani prezydentowa, oraz najwyżsi dostojnicy Państwa. Generalicja, członkowie Senatu i Sejmu, biskupi, księża, były prezydent Polski, Anna Walentynowicz i wielu innych znanych ludzi, ze wszystkich ugrupowań politycznych. To się po prostu nie mieściło w głowie.
 Przez cały dzień przesiedziałam przed telewizorem, ze zgrozą obserwując straszne obrazy z katastrofy. Pamiętam, że wpadłam we wściekłość, bo mieszkający  w kawalerce pode mną, wesoły młodzieniec, właśnie ten okropny dzień wybrał sobie na balangę. Wrzaski, śmiechy i rockowy łomot tak mnie wkurzyły, że bez namysłu wezwałam policję. Nareszcie się uspokoili. Hołoty bez wyobraźni ci u nas dostatek!
Pamiętam dokładnie wstrząsające wrażenie, jakie na osobach z polskiej delegacji rządowej przebywającej w Katyniu, zrobiła ta straszliwa wiadomość. Nie chcieli po prostu uwierzyć, że to wydarzyło się naprawdę. Pamiętam również wielką serdeczność okazywaną nam w dniu katastrofy i w następnych dniach przez Rosjan. Przez władze państwa i prostych ludzi płaczących, modlących się, i szczerze dzielących z nami smutek po tragedii.
foto. Fakty Interia.
 Ochłonąwszy z pierwszego szoku, zaczęłam zadawać sobie pytania. Po co prezydent Kaczyński wybrał się do Katynia, kiedy przebywała tam właśnie rządowa delegacja z premierem i rodzinami ofiar katyńskich? Odpowiedź była oczywista. Lech Kaczyński oraz jego brat Jarosław nie znosili premiera Tuska i pragnęli obecnością swoją i najwyższych dostojników państwa w Katyniu, zminimalizować ważność delegacji rządowej. Ot, taka sobie prezydencka zachcianka, za namową brata Jarosława. W tym celu prezydent załadował do samolotu najważniejszych ludzi w państwie i poleciał. Słuchałam rozmowy pilota samolotu prezydenckiego z polskim samolotem wojskowym. Pilot przestrzegał, że na lotnisku jest bardzo zła widoczność i radził lądować w innym miejscu.Z doniesień nadesłanych zaraz po katastrofie wiadomo, że pilot samolotu mógł lądować gdzie indziej, w Kijowie lub w Mińsku. Ale ze Smoleńska było najbliżej do Katynia, a pan prezydent się śpieszył! 
 
Delegacja Rodzin Katyńskich. foto.Danuta Sycz.

Przypominam sobie skandal, jaki wybuchnął kiedy Lech Kaczyński leciał do Gruzji, a pilot odmówił lądowania na lotnisku, które nie gwarantowało bezpiecznego lądowania. Kaczyński dosłownie wymógł na biedaku lądowanie, a następnie wywalił go z pracy! Pilot prowadzący prezydencki samolot Tu-154, być może nie odważył się wyrazić swej opinii, nawet gdyby prezydent się nie odezwał, bo chodziło mu o pracę. Zresztą w kokpicie stał mu nad głową generał Błasik, co jest zresztą surowo wzbronione. Pod wpływem niewątpliwej presji, pilot Tu 154 zdecydował się lądować, pomimo ostrzeżenia z wieży kontroli lotu w Smoleńsku. Była gęsta mgła i ta wysoka brzoza..... A potem te krzyki i ogromne samoloty lądujące w Warszawie i makabryczny obraz, niekończącego się szeregu trumien, przykrytych biało-czerwonymi sztandarami. Nigdy tego nie zapomnę!
 
foto. Fakty Interia.

Ale nie bylibyśmy Polakami, jakby wszystko odbywało się godnie, zgodnie i bez awantur. Pan prezes PiS-u Jarosław Kaczyński zażyczył sobie, żeby brata i bratową pochować na Wawelu, który jest narodowym sanktuarium i nekropolią królewską! Pochówku na Wawelu dostąpili tylko wybrani: Naczelnik Kościuszko, książę Poniatowski i Marszałek Piłsudski oraz dwaj narodowi Wieszcze: Mickiewicz i Słowacki. Wpakowano także na Wawel generała Sikorskiego, choć moim zdaniem niesłusznie. Jego miejsce powinno być na cmentarzu zasłużonych na Powązkach.
 
foto. Gazeta Współczesna.

Chyba ten ostatni pochówek ośmielił prezesa Kaczyńskiego. Zażądał, aby to Wawel stał się miejscem wiecznego spoczynku prezydenta i jego małżonki. Natychmiast wybuchnął spór: jedni byli temu przeciwni, inni gorąco ten pomysł popierali. Konflikt rozstrzygnął po Salomonowemu metropolita krakowski arcybiskup Dziwisz, wyrażając wbrew protestom społeczeństwa i rodziny Marszałka Piłsudskiego, zgodę na pochowanie Kaczyńskich na Wawelu. Na piękne oczy prezesa z pewnością tego nie uczynił, bo zwykle wychodzi się z założenia, że coś za coś! Parę prezydencką pochowano z królewskim przepychem w Katedrze Zamku Wawelskiego.


Przyznaję, że ja osobiście byłam temu stanowczo przeciwna. Wawel dla mnie i dla milionów Polaków to sacrum!Świętość narodowa, której nic i nikt nie może sprofanować. Śmierć prezydenta w katastrofie, nie stanowi preferencji do wynoszenia go na piedestał bohatera narodowego. Prezydent Kaczyński był zupełnie przeciętnym człowiekiem, nawet  kiepskim politykiem, który o mały włos nie wplątał nas w poważny konflikt z Rosją, wtrącając się w sprawy Gruzji i błagając Amerykanów o Tarczę. Identycznie, jak obecnie rządzący prezes Jarosław, który już zapomniał, jak nasi przyjaciele zza oceanu zgrabnie w historii nas olali!
 Uważałam, że miejscem wiecznego spoczynku prezydenta Kaczyńskiego powinna być Warszawa stolica Polski, Katedra, lub Cmentarz Powązkowski. Leżą tam przecież ludzie o wiele bardziej zasłużeni dla ojczyzny. Lecz prezes PiS-u Kaczyński wiedział co robi. Pragnął, aby królewski pogrzeb brata, był jego pierwszym stopniem do ubiegania się w nadchodzących wyborach o godność prezydenta, jakby to był tytuł dziedziczny. Dlatego też pod Pałacem Namiestnikowskim, siedzibą prezydenta państwa, urządził ogromną manifestację z krzyżami i piekielną awanturą. Można było odnieść wrażenie, że Pałac Namiestnikowski jest siedzibą rodu Kaczyńskich, a nie miejscem urzędowania aktualnego prezydenta Rzeczypospolitej Polski.

Kolejna Miesięcznica. foto. PAP.
 W każdą następną Miesięcznicę i rocznicę katastrofy,  urządzano tam krzykliwą manifestację, na której pan prezes wygłaszał płomienne przemowy do zebranych i podekscytowanych tłumów, a raczej tłumoków. Nie miałam pojęcia, że w Warszawie mieszka tyle ciemnej masy. To raczej nie są prawdziwi warszawiacy, tylko przybłędy, mający niegdyś do stolicy siedem dni wołami. Panie w moherowych berecikach, oraz inni wielbiciele pewnego toruńskiego Rydzyka. Nie zabrakło nawet egzorcysty, wypędzającego złe duchy z Pałacu. Oj, znalazłoby się w PiS-ie mnóstwo osób nawiedzonych przez diabła, a nade wszystko przez demona żądnego władzy.

Byłam prawdziwie zbulwersowana, widząc w telewizji prezesa Kaczyńskiego w czasie kampanii prezydenckiej, przemawiającego na tle sztandarów amerykańskich i domagającego się stanowczo wprowadzenia na stałe wojsk USA do Polski! Zapomniał on widać o strasznym fakcie, że w czasie wojny z Japonią Stany Zjednoczone, nie chcąc narażać się na straty w ludziach,  postanowiły uśmiercić Japończyków bronią chemiczną. Gazem musztardowym, powodującym odpadanie skóry i paraliż dróg oddechowych, lub fosgenem, zrzucanym w bombach przez samoloty na japońskie miasta i wystrzeliwanym przez działa okrętowe. Przewidywano, że gazy zatrują ludność na obszarze 650 km. Ta potworna broń miała zabić pięć milionów ludzi! Jednakże, gdy naukowcom amerykańskim i niemieckim udało się wyprodukować bombę atomową, rząd USA uznał, że jest to środek bardziej skuteczny i  h u m a n i t a r n y!
  Kaczyński bardzo szanuje zamorskiego sojusznika i woli nie pamiętać o takich nieistotnych drobiazgach. Polskie władze domagały się obecności obcych wojsk, rzekomo w obawie przed agresją Rosji.  Marzyła się im nowa okupacja. Jak nie niemiecka, to radziecka, jak nie radziecka, to amerykańska. Tym samym, nasza ojczyzna stała się czymś w rodzaju nędznego kraiku na Morzu Karaibskim, a nie wolnym, suwerennym państwem europejskim. 

Wojska USA w Polsce. foto. Newsweek
Obecność obcego wojska na terenie Polski, to jak zaproszenie lisa do kurnika. Widocznie nasi polityczni przywódcy, wprost kochają być od kogoś zależni i trzymani za twarz. A rodakom chyba to się także podoba, bo prawicy rosną szanse w sondażach i na wyborach. Prezydent Duda cieszył się, że miał zaszczyt stać, kiedy Trump, prezydent USA siedząc podpisywał dokument.
A może by tak znowu jakiś mały rozbiór?  
 To tylko taka dywagacja z okazji rocznicy katastrofy smoleńskiej, w czasie pandemii koronawirusa.

czwartek, 9 kwietnia 2020

OCZAMI DZIECKA - WSPOMNIENIA OSADNICZKI ROK 1945 - 1947. CZĘŚĆ DZIESIĄTA.


Dozorca w RKU, chwalebnego wówczas pochodzenia chłopskiego, bacznie obserwował nasze zachowanie, starając się nas naśladować. Zauważył, że praczka piorąca naszą bieliznę, powiesiła na podwórku między innymi, moją wypraną piżamę. Nie wiedział co to takiego i zapytał Mamę, dlaczego nie ubieram tych spodni na ulicę. Mama wytłumaczyła mu, że w tym ubiorze się śpi. Był kompletnie zaskoczony, ale udawał że to dla niego nic nowego. Musiał o tym powiedzieć swojej żonie, bo ta wieczorem, siedząc na podwórku, zawołała donośnie:
- Stary, przynieś mi pijamę, (fonetycznie) bo mnie kumory pogryźli!
Wraz z napływem ludności, śmierć coraz częściej zbierała obfite żniwo. Niemal codziennie były nowe ofiary. Ginęli żołnierze, milicjanci, urzędnicy cywilni, kobiety i dzieci. Prócz morderstw dokonywanych przez Niemców, żołnierzy radzieckich, i polskich bandytów, ludzie ginęli od niewybuchów, leżących dosłownie wszędzie. Umierali na skutek chorób, braku lekarstw i wykwalifikowanej opieki medycznej. Codziennie dowiadywaliśmy się o nowych zabitych, a cmentarz zapełniał się grobami Polaków. Wszyscy chodziliśmy na te pogrzeby, bo było nas tak niewielu, że wzajemnie się znaliśmy choćby z widzenia. Raz po raz wybuchały w różnych miejscach miny-pułapki, umieszczane nawet w meblach.
To są ci "bandyci" którzy dokonywali zniszczeń na Ziemiach Odzyskanych!
Niedawno przeczytałam w miejscowej gazecie kuriozalną wypowiedź, że zniszczeń w mieście i okolicy dokonywali żołnierze berlingowcy i radzieccy. Byłam wstrząśnięta tak obrzydliwym, niesprawiedliwym i krzywdzącym oskarżeniem żołnierzy Wojska Polskiego, dzięki którym mogliśmy wówczas przeżyć względnie bezpiecznie w środowisku zdominowanym przez Niemców. Wieczorami bandy bijanych mężczyzn włóczyły się po mieście, groźne i zdemoralizowane.  Często zdarzały się prawdziwe bitwy, pomiędzy nimi, a mieszkańcami. W czasie jednej z takich potyczek, pan Barek, lwowianin i szewc z zawodu, wykrzyknął tryumfalnie:
- Ta joj! Tatuńciu, alem sobi kopnął, jak piłki na boisku na Łyczakowi!
W mieście, nawet w jasny dzień, było bardzo niebezpiecznie. Mama, ani ja, nie wychodziłyśmy po zakupy bez uzbrojonej eskorty. Wyjeżdżając bryczką na spacer, zawsze miałyśmy towarzystwo dwóch uzbrojonych żołnierzy, a w domach osadników były istne magazyny broni palnej, gdyż nikt w tych czasach nie był pewien mienia i życia. W Bolesławcu brakowało rzemieślników, więc z konieczności trzeba było zatrudniać fachowców niemieckich. Przychodzili elektrycy, hydraulicy, stolarze, szklarze, na których było ogromne zapotrzebowanie. Doskonale pamiętam elektryka, zakładającego nam w mieszkaniu prąd do lampek nocnych. Był wysoki, szczupły i miał zimne oczy, mało się odzywał. Potem okazało się, że był to dowódca tajnej organizacji niemieckiej Freies Deutschland (Wolne Niemcy), ściśle powiązanej z Werwolfem, kpt. Luftwaffe, inż. Artur Kuehne. Gruby i gadatliwy stolarz naprawiający nam sfatygowane meble, również był członkiem Werwolfu. W czerwcu 1946 roku, odbył się we Wrocławiu proces, w wyniku którego kilku członków tej złowrogiej organizacji skazano na karę śmierci.

Symbol Werwolfu.
Wtedy to okazało się, że Mama i ja, mieszkałyśmy w samym gnieździe spisku. Dowiedziałyśmy się, dlaczego do doktor Daum ciągnęły gromady mężczyzn, których widziałam w kuchni Frau W. i w gabinecie lekarki. Okazało się, że Frau Arztin Brygitte Daum, członkini Freies Deutschland, zaufana lekarka, w swoim gabinecie wypalała SS-manom z Werwolfu grupę krwi, wytatuowaną pod lewym ramieniem. Po tym właśnie znaku rozpoznawano żołnierzy Waffen - SS. W całym domu śmierdział eter, którym lekarka znieczulała im rany. Doktor Daum uniknęła szubienicy, bo zakochał się w niej nasz piękny sąsiad, oficer radziecki i umożliwił jej ucieczkę do Szwajcarii, sam również wybierając wolność. Frau W. nie wiadomo dlaczego, także nie została pociągnięta do odpowiedzialności i w latach pięćdziesiątych wyjechała z synami do Niemiec. Raz wspomniała, że była wdzięczna Mamie, iż domyślając się tego, co się u niej działo, Mama nie doniosła o tych wydarzeniach do Urzędu Bezpieczeństwa. Nie zdawała sobie sprawy, że obawialiśmy się UB bardziej, niż Werwolfu!
 Mama dostała pewnego razu piękną wełnę od siostry z Poznania i oddała ją młodej Niemce, znanej z pięknych robót na drutach. Jej mąż, bardzo przystojny mężczyzna, był prawdziwą ”złotą rączką” i często bywał u nas w domu, naprawiając różne zepsute przedmioty, czy instalacje. Oboje byli weseli i bardzo sympatyczni. Pewnego dnia, Niemka przyniosła gotowy sweterek i wziąwszy pieniądze, poprosiła Mamę o chleb i trochę wędliny, bo zamierzała zrobić mężowi niespodziankę urodzinową. Mama mająca dobre serce, obdarowała ją wszystkim, co było w spiżarni i powiedziała, żeby przyszła nazajutrz, to dostanie więcej pieniędzy, á conto przyszłej pracy. Uradowana kobieta podziękowała Mamie wylewnie i poszła. Jednak kiedy nie pokazała się przez kilka następnych dni, Mama zaczęła się o nią dopytywać. No i bomba pękła! Sympatyczni Niemcy, zabrali otrzymaną żywność i dali nogę. W ostatniej chwili, bo następnego dnia o świcie przyszła po nich milicja. Okazało się, że oboje służyli w SS i byli wachmanami w obozie koncentracyjnym. Rozpoznał ich przypadkiem były więzień obozu i doniósł do milicji. Przystojny, wesoły i zawsze uśmiechnięty mężczyzna, i miła, ładna kobieta, w obozie traktowali więźniów z wyjątkowym okrucieństwem.
W miarę upływu czasu, przybywało w mieście coraz więcej sklepów prywatnych i państwowych. Mięsa było już pod dostatkiem, a wędliny wprost palce lizać! Państwo Kurzawscy z Poznania, otworzyli sklep i warsztat masarski, wytwarzający znakomite przetwory mięsne, słynne w Wielkopolsce. To u nich Mama zawsze się zaopatrywała. Ich sklep znajdował się na rogu ul. Karpeckiej i 1- Maja, w nie istniejącej już kamienicy, a szeroki asortyment wędlin, przyprawiłby o zawrót głowy dzisiejszych wytwórców.

Zaraz po nich, otworzyli sklep mięsny państwo Kumosińscy, Borowieccy i Czubkiewiczowie. Na miejscu dzisiejszej restauracji „Pod Aniołem” pan Bonin otworzył pierwszą drogerię. Mama zawsze kupowała u niego wodę kwiatową „Chypre” i krem „Śnieg Tatrzański” z krakowskiej firmy Miraculum. Do dzisiaj pamiętam jego śliczny liliowy zapach. Także w Rynku, w miejscu dzisiejszej Cepelii, otworzyła komis pani Miąskowa. O ile mnie pamięć nie myli, również w Rynku pani Lisiecka miała sklep odzieżowy. Tam gdzie dziś mieści się w Rynku sklep z porcelaną i szkłem, był niewielki lokal „Lucynka”, z wieczornym dansingiem. W nieistniejącej już kamienicy, obok również nie istniejącego hotelu „Piastowskiego” (obecnie trawnik w dole kościoła) porucznik A. otworzył restaurację z dansingiem „Lwowianka”. Do dobrego tonu należało wtedy, spotkać się tam ze znajomymi na kolacji, przy muzyce i trochę potańczyć.
Powoli zaczynaliśmy żyć jak ludzie cywilizowani. Przedwojennym zwyczajem, w niedzielę Mama nie gotowała obiadu, tylko szliśmy we trójkę, lub w towarzystwie znajomych oficerów, do restauracji „ U kuchmistrza” na ulicy 1- Maja. Obecnie mieści się tam chyba jakiś punkt krawiecki. Mój Boże, takiego sandacza, takich jajek faszerowanych i kotleta schabowego już nigdy nie będę jadła. To był znakomity przedwojenny restaurator, jakich dziś już nie ma.
 Na święta Wielkanocne, tradycyjnie zjeżdżała się rodzina i przychodzili znajomi. Było tak wesoło! Mama przygotowywała mnóstwo ciast, które piekło się nie w domu, lecz u piekarza, mającego zakład w podwórzu przy ulicy Chrobrego i Ciesielskiej, obecnie teren dawnych Ampułek.Przypominam sobie, jak Babcia Pelagia dzieiła się, jak można zrobić wielkanocna babę z kilku jaj. Wspominała, że w Olesinku piekło się baby z sześćdziesięciu jaj!  Z Gdyni przyjeżdżał mój brat cioteczny Stefan, marynarz na okręcie wojennym. Bardzo go kochałam i byłam z niego taka dumna. Z Rzeszowa przybywała ciocia Stasia i dawała nam koncerty na odrestaurowanym pianinie, które Ojciec kupił u jakiegoś szabrownika. W soboty odbywały się u nas próby kabaretu. Schodziło się tyle osób, że nie dla wszystkich starczyło miejsca, więc panie i panowie rozsiadali się na dywanie przykrywającym podłogę w gabinecie.
Nasz gościnny dom, upatrzyli sobie oficerowie z DOW we Wrocławiu i przyjeżdżali do nas, jak do hotelu przekonani, że zawsze zostaną mile przyjęci i poczęstowani obiadem. Potrafili obudzić nas w środku nocy, bo akurat wtedy przyjeżdżał pociąg. W końcu to się znudziło zmęczonej Mamie i poradziła nieproszonym gościom uprzejmie, żeby poszukali noclegu w hotelu oficerskim!
Przy ulicy Daszyńskiego otwarto sklep spożywczy, a w nieistniejącym dziś domu, na miejscu sklepu obuwniczego, był sklep państwa Kuczmów.
ulica Adama Asnyka.
 Na Asnyka, tam gdzie dziś jest sklep z materiałami, był budynek Straży Pożarnej, bo reszta ulicy leżała w gruzach. Po drugiej stronie, chyba na miejscu Placu ks. Popiełuszki, znajdowało się gospodarstwo i tam chodziło się po mleko prosto od krowy! Na ulicy Kubika, pan Najder otworzył pierwszą w mieście aptekę. Wielka szkoda, że została zamknięta, bo były tam piękne zabytkowe meble. Z pierwszych bolesławieckich lekarzy, zapamiętałam doktora Markiewicza i leczących nas lekarzy wojskowych: doktora Kłosowskiego i bardzo przystojnego doktora Dubrawę, mającego piękną żonę i śliczną córeczkę Kingę.
Doktor Józef Kłosowski uratował Ojcu nogę przed amputacją, operując go w naszym mieszkaniu! Wyciągnął Ojca z czerwonki i ropnego zapalenia woreczka żółciowego, a mnie z ciężkiego porażenia, stając się naszym lekarzem domowym. Był znakomitym lekarzem, byłym żołnierzem AK i uczestnikiem Powstania Warszawskiego. Przypominam sobie wspaniałego doktora Stępienia, późniejszą sławę medyczną, ordynatora Kliniki Chirurgicznej w Krakowie. Będąc naszym gościem, wyprosił Mamę z kuchni i przewiązawszy się jej fartuszkiem, przygotował nam przepyszny rosół z bażanta upolowanego przez Ojca. Ja i Mama siedziałyśmy sobie w tym czasie w gabinecie i chrupałyśmy jabłka....